Aby chaber bławatek zachował intensywnie niebieski kolor, susz same płatki, nie całe koszyczki. Rozłóż je cienką warstwą i szybko ogrzej w niskiej temperaturze albo wysusz w cieniu, w przewiewnym miejscu. Najważniejsze są: brak słońca, ograniczenie wilgoci i niedopuszczenie do przypalenia.
Dlaczego płatki bledną?
Delikatne płatki bławatka szybko reagują na niekorzystne warunki. Gdy schną zbyt wolno, dłużej pozostają wilgotne, a ich barwnik może się utleniać. Słońce przyspiesza blaknięcie, dlatego suszenie na parapecie lub w pełnym świetle zwykle kończy się wyraźnie jaśniejszymi płatkami.
Najlepiej działa zasada: im szybciej płatki oddadzą wilgoć, tym większa szansa na zachowanie błękitu. Chaber jest pod tym względem dość wymagający, ale cienkie płatki można wysuszyć w ciągu kilku minut.
Jak przygotować bławatek do suszenia?
Surowiec zbierz w suchy dzień, rano, gdy rosa już obeschnie. Wybieraj kwiaty zdrowe, intensywnie niebieskie i świeżo rozwinięte. Starsze, jaśniejące lub zwiędnięte okazy po wysuszeniu dadzą słabszy efekt.
Przed suszeniem przygotuj kwiaty w następujący sposób:
- Zbierz świeże koszyczki – nie przechowuj ich długo, ponieważ z czasem tracą kolor.
- Oderwij duże płatki brzeżne – to właśnie one odpowiadają za intensywnie niebieski wygląd suszu.
- Pomiń małe kwiaty środkowe – są ciemniejsze, krótsze i nie dają tak dekoracyjnego efektu.
- Rozłóż płatki pojedynczo – nie powinny leżeć w grubej warstwie ani być zgniecione.
Całe koszyczki schną znacznie wolniej, ponieważ ich środkowa część zatrzymuje wilgoć. W efekcie płatki mogą zbrązowieć, skurczyć się albo stracić barwę. Obrywanie jest pracochłonne, ale pozwala uzyskać znacznie czystszy i bardziej niebieski susz.
Jak suszyć płatki bławatka?
Możesz wybrać suszenie piekarnikowe albo naturalne. Pierwsza metoda jest szybsza i lepiej ogranicza czas kontaktu płatków z wilgocią. Druga nie wymaga użycia urządzenia, ale wymaga suchego, przewiewnego miejsca i częstszej kontroli.
- Rozłóż płatki cienką, pojedynczą warstwą na blasze wyłożonej papierem lub na chłonnym papierze.
- W przypadku piekarnika ustaw temperaturę około 40–70°C. Możesz użyć nawiewu, a drzwiczki pozostawić lekko uchylone.
- Susz płatki przez kilka minut i zaglądaj do nich często. Tak cienki materiał może być gotowy po około 5–15 minutach, zależnie od ilości i temperatury.
- Gdy płatki staną się suche i lekkie, wyjmij je od razu z piekarnika. Nie zostawiaj ich w środku po zakończeniu suszenia.
- Przy suszeniu naturalnym ustaw papier w całkowitym cieniu, w miejscu z dobrym przepływem powietrza. Kontroluj płatki, aby nie przyklejały się do podłoża.
- Po całkowitym wysuszeniu przełóż susz do szczelnego pojemnika i schowaj w ciemnym miejscu.
Uwaga na wysoką temperaturę. Płatki bławatka łatwo przypalić, a wtedy ciemnieją, przywierają do podłoża i tracą dekoracyjny kolor. Jeśli zauważysz, że zaczynają się zwijać lub przyklejać, zmniejsz temperaturę, odsuń blachę od źródła ciepła albo delikatnie przemieszaj płatki.
Metoda zielarska, czyli suszenie całych kwiatów w bukietach, nie jest dobrym wyborem, gdy zależy Ci na niebieskiej barwie płatków. Kwiaty schną wtedy zbyt wolno, a delikatne brzegi mogą się kurczyć i blednąć.
Jak przechowywać suszone płatki?
Po wysuszeniu zabezpiecz je przed światłem i wilgocią. Najlepiej sprawdzi się suche, szczelnie zamykane szklane naczynie przechowywane w szafce lub innym ciemnym miejscu.
Podczas przechowywania trzymaj się tych zasad:
- Wkładaj do pojemnika wyłącznie całkowicie suche płatki.
- Wybierz szczelny słoik, który ograniczy dostęp wilgoci i powietrza.
- Przechowuj susz z dala od słońca, kaloryfera i wilgotnej kuchni.
- Nie używaj zamkniętej torby foliowej do świeżych płatków, ponieważ mogą się w niej zaparzyć.
- Jeśli susz zmięknie, zmieni zapach lub zacznie ciemnieć, nie przechowuj go dalej.
Lista kontrolna przed suszeniem
Przed rozpoczęciem sprawdź, czy spełniasz najważniejsze warunki zachowania koloru:
- kwiaty są świeże, zdrowe i intensywnie niebieskie,
- rosa całkowicie obeschła przed zbiorem,
- odrywasz tylko duże płatki brzeżne,
- suszenie odbywa się szybko i bez bezpośredniego słońca,
- temperatura w piekarniku nie jest zbyt wysoka,
- gotowy susz trafia do szczelnego słoika w ciemnym miejscu.
Najlepszy efekt daje połączenie dwóch zasad: oddzielenia płatków od koszyczków oraz szybkiego suszenia z dala od światła. Dzięki temu płatki chabra bławatka mogą zachować intensywny błękit i nadawać się do dekorowania deserów, mieszanek kwiatowych lub prac rękodzielniczych.
